(ANKARA) – SETBİR Yönetim Kurulu Başkanı Fatma Can Sağlık, Dünya Süt Günü’nün bu yıl küresel ölçekte “Kadın Çiftçileri Kutluyoruz” temasıyla gerçekleştirildiğini belirterek, “1 Haziran Dünya Süt Günü vesilesiyle, üretimin her aşamasında büyük özveriyle çalışan başta kadın çiftçilerimiz olmak üzere tüm üreticilerimizi kutluyor, emekleri ve ülkemize kattıkları değer için teşekkür ediyoruz” açıklamasını yaptı.
Türkiye Süt, Et, Gıda Sanayicileri ve Üreticileri Birliği (SETBİR) Yönetim Kurulu Başkanı Fatma Can Sağlık, 1 Haziran Dünya Süt Günü dolayısıyla yazılı açıklama yaptı.
Sürdürülebilir süt üretiminin sağlıklı toplumların temel unsurlarından biri olduğunu ifade eden Sağlık, dünya nüfusunun artışıyla birlikte süt ve süt ürünlerinin günlük beslenmedeki öneminin daha da arttığını kaydetti. Son yıllarda özellikle ülkemizde sosyal medyada süt ürünlerine yönelik yanlış bilgilendirmeler artsa da uluslararası beslenme politikalarında süt ürünlerinin dengeli beslenmedeki yerinin yeniden güçlü şekilde vurgulandığını belirten Sağlık, şu değerlendirmede bulundu:
“ABD Sağlık ve İnsan Hizmetleri Bakanlığı ile ABD Tarım Bakanlığı tarafından Ocak 2026’da yayımlanan 2025–2030 Amerikan Beslenme Rehberi’nde; protein, süt ürünleri, sebzeler, meyveler, sağlıklı yağlar ve tam tahıllar gibi besin değeri yüksek gıdalara dayalı beslenme düzenine öncelik verilmesi tavsiye edildi. Bu yaklaşım, süt ve süt ürünlerinin sağlıklı beslenmedeki temel rolünü bir kez daha ortaya koyuyor. Türkiye, sahip olduğu üretim kapasitesiyle dünyanın önde gelen süt üreticileri arasında yer alırken, sektör aynı zamanda milyonlarca kişinin geçim kaynağını oluşturuyor. Çiğ süt üretiminden sanayiye, ihracattan kırsal kalkınmaya kadar geniş bir ekonomik ekosistemi besleyen süt sektörü, ülke ekonomisine önemli katkılar sağlıyor.”
“TÜRKİYE’DE GEÇEN YIL 21,3 MİLYON TON ÇİĞ SÜT ÜRETİLDİ”
2025 yılında Türkiye’de toplam 21 milyon 379 bin 88 ton çiğ süt üretimi gerçekleştirildiğini açıklayan Sağlık, bunun 20 milyon 202 bin 934 tonunu inek sütü, 798 bin 700 tonunu koyun sütü, 338 bin 530 tonunu keçi sütü ve 38 bin 924 tonunu manda sütünün oluşturduğunu aktardı.
Türkiye’de üretilen toplam sütün yaklaşık yüzde 50-60’ının sanayi tarafından toplandığını ifade eden Sağlık, “2025 yılında sanayi tarafından toplanan inek sütü miktarı 11 milyon 233 bin ton oldu. Bu sütün yaklaşık 1 milyon 650 bin tonu içme sütüne, 1,5 milyon tonu yoğurda, 1 milyon 50 bin tonu ayran ve kefire, yaklaşık 850 bin tonu ise peynire dönüştürüldü” açıklamasını yaptı.
Türkiye’nin süt ve süt ürünleri dış ticaretinde ihracatçı konumda bulunduğunu belirten Sağlık, 2025 yılında 213 bin 76 ton süt ve süt ürünleri ihracatı gerçekleştirildiğini, bunun karşılığında 480 milyon 609 bin dolar gelir elde edildiğini kaydetti.
Sağlık, Dünya Süt Günü’nün bu yıl küresel ölçekte “Kadın Çiftçileri Kutluyoruz” temasıyla gerçekleştirildiğini aktararak, kadın emeğinin süt sektöründeki rolüne dikkati çekti. “Kırsalda çoğu zaman gün doğmadan başlayan mesai, hayvan bakımından sağıma, aile işletmesinin düzeninden üretimin devamlılığına kadar görünenden çok daha büyük bir sorumluluğu içinde barındırıyor” diyen Can Sağlık, şöyle devam etti:
“Kadın çiftçiler; toprağın, hayvanın, ailenin ve kırsal yaşamın sürdürülebilirliğini aynı anda omuzlayan güçlü aktörler. Kadın emeği yalnızca üretimin devamlılığını değil; kaliteyi, verimliliği, hayvan refahını ve güvenilir gıda arzını da doğrudan etkiliyor. Emekleri her türlü övgüyü hak eden kadın çiftçilerimizi onurlandırmak önceliklerimiz arasında olmalı.”
“KADIN EMEĞİNİN KAYIT ALTINA ALINMASI STRATEJİK BİR ZORUNLULUKTUR”
FAO verilerine göre kadınların, küresel tarım iş gücünün yaklaşık yüzde 40-43’ünü oluşturduğuna işaret eden Sağlık, Türkiye’de de tarımsal istihdamın yaklaşık yüzde 42’sinin kadınlardan oluştuğunu bildirdi.
Öte yandan kayıtlı kadın çiftçi oranının düşük seviyelerde kaldığına dikkati çeken Can Sağlık, “Sektör değerlendirmelerine göre Çiftçi Kayıt Sistemi’ndeki kadın çiftçi oranı yaklaşık yüzde 13, tarım sektöründeki SGK kayıtlarında kadın oranı ise yaklaşık yüzde 25 seviyesinde. Kadınların üretimdeki etkin rolüne rağmen kayıtlı üretici yapısındaki bu düşük temsil oranı, sektörümüzün üzerinde önemle durması gereken temel başlıklardan birisi” dedi.
Kadın üreticilerin kayıtlı sisteme katılımının artırılması, sosyal güvence imkanlarının güçlendirilmesi, eğitim, finansman ve girişimcilik desteklerine erişimlerinin yaygınlaştırılması gerektiğini vurgulayan Sağlık, “Kadın emeğinin kayıt altına alınması; sürdürülebilir üretim, kırsal kalkınma ve Türkiye’nin gıda geleceği açısından stratejik bir zorunluluktur. Kadın üreticinin emeği görünür oldukça süt sektörü daha güçlü, daha verimli ve daha sürdürülebilir bir yapıya kavuşacaktır” ifadelerini kullandı.
Can Sağlık, “1 Haziran Dünya Süt Günü vesilesiyle; üretimin her aşamasında büyük özveriyle çalışan başta kadın çiftçilerimiz olmak üzere tüm üreticilerimizi kutluyor, emekleri ve ülkemize kattıkları değer için teşekkür ediyoruz” ifadelerini kullandı.
